Op de voorkant staat dat Reger een documentaire roman is. Iets waar ik nog nooit van had gehoord, maar wat het verhaal perfect omschrijft. Van uitgebreide interviews tot beschouwingen, maar ook nauwkeurige beschrijvingen. Alles komt voorbij, met een grote rol voor de observaties van de auteur Guido Snel.
Guido Snel (1972) is schrijver, vertaler, en docent Europese literatuur aan de Universiteit van Amsterdam. Hij publiceerde onder andere romans, een verhalenbundel, en Naar Istanbul, een verkenning vol feit en fictie van de mooiste stad ter wereld. Recentelijk verschenen de roman De mirreberg (2018), Negen steden (2022).
Reger is dus een beetje een vreemde eend in de bijt. Het is geen roman en ook geen boek over een stad. Het gaat over een goede vriend van Snel: Reger. Het is een opmerkelijke man. Hij is geboren in Zuid-Afrika en neergestreken in Amsterdam. Vlak voor zijn dood vertrouwde hij zijn persoonlijke archief toe aan Snel, die er vervolgens een boek over schrijft.
Op de cover staat een lijnenspel. Er is een gezicht in te zien, dat overgaat in de wereld. Het laat zien dat Reger een wereldburger is. Aan het begin van het boek staat: ‘Dit werk, ontleend aan de werkelijkheid, is geheel en al het product van de verbeelding’. Dat maakt het anders dan een traditionele biografie. Het gaat echt om de rol van Snel als observerende vriend.
Interessant aan het boek zijn de vele thema’s die het aansnijdt. Reger is psychotherapeut en zoekt naar zingeving in het leven. Hij is veel bezig met spiritualiteit. Ook op seksueel gebied experimenteert hij er op los. Bovendien gaat het over Zuid-Afrika, apartheid en de onrust in het land waar zijn wortels liggen.
De schrijfstijl is anders dan je gewend bent. Het boek opent met ‘Bij onze eerste ontmoeting glorieerde Reger als Reger. Hij converseerde wijs en plagerig, zijn massieve lijf vitaal en sterk.’ In bijna het hele boek is Snel de verteller, al wisselt dat soms ook. Op één punt is Reger zelf ook verteller. Over het algemeen beschrijft Snel de situatie en de levensloop van Reger, maar hij wisselt dat ook af met beschouwingen over het leven. Waarin Snel probeert te verklaren of duiden waarom Reger bepaalde keuzes maakte. Ook komen er interviews in voor, met name over het cultureel centrum Kosmos dat failliet ging in de periode dat Reger voorzitter was. Op dat punt leest het net als een journalistiek artikel rechtstreeks uit een krant.
Dat maakt het ook wisselend. Het is een beetje chaotisch. Misschien past dat ook bij het leven van Reger. Voor mij waren de biografische onderdelen juist het meest boeiend, terwijl de gesprekken tussen Reger en Snel mij minder grepen. Ook de interviews over het cultureel centrum trokken mij niet, misschien ook omdat ik dat centrum niet ken. Het biografische gedeelte ging wat mij betreft ook te snel. De jaren flitsten voorbij, terwijl er allerlei dingen gebeurden die ik graag verder uitgediept had gezien. Net als in de coronaperiode, waar Reger in complotten geloofde.
Toch is het wel een leuke ervaring om zo’n documentaire roman te lezen. Het past goed in de tijdgeest en blijft vermakelijk, maar het is geen pageturner. Reger krijgt 3,5 sterren.
Sander
Boekencast
Genre: Documentaire roman
Uitgever: De Arbeiderspers
ISBN: 9789029550727
Uitvoering: Paperback
Aantal pagina’s: 304
Uitgave: december 2025
Met dank aan De Arbeiderspers voor dit recensie-exemplaar in ruil voor een eerlijke recensie.
